|
| |
KAMP KURMA
Kampçılık da dağcılık gibi zorluklarla dolu fakat zevkli bir uğraştır. Bu zorlukları azaltmanın yolu ise kamp yapma sanatını ve kampta yemek pişirmeyi öğrenmektir. Bir kampı iyi bir kamp yapan rahat bir çadır, sıcak bir uyku tulumu ve iyi yiyecektir.
Kampçılığın esas kuralı ise doğaya saygı duymaktır. Doğayı koruma karşısında bizim
rahatımız ikinci planda kalmaktadır. Aslında bize bunca mutluluk sağlayan doğaya saygımızı gösterecek şeyleri yapmak o kadar da zor değildir. Bu yüzden bu bölümde kolay kamp yapmanın olduğu kadar temiz kamp yapmanın da ipuçları verilmiştir. Kamp yaparken her zaman göz önünde tutmamız gereken kural çevreye en az zararı vermektir.
Ülkemizde kamp yaparken dikkat edilmesi
gereken bir diğer konu ise eğer kamp yapacağınız yerin yakınında köy veya yerleşim birimi varsa muhtar yada jandarmaya haber vererek izin almaktır.
Dağcıların kamp yaptıkları yerler genellikle pek konforlu yerler değildir. Çoğunlukla ormanın içinde güzel ve manzaralı bir yerdense, rüzgarlı ve rahat bir kampa uygun olmasa bile zirveye daha yakın yerleri tercih ederler. Kamp
yeri seçerken dikkat edilmesi gereken konu çevreye en az zararı vereceğiniz yerleri seçmektir. Kampın vereceği zararlar açısından zeminleri en az zarar görenden en çok zarar görene doğru sıralarsak:
Kar: Kar eriyeceği için varlığınızın bütün izleri kısa zamanda kaybolacaktır.
Kaya tabakaları: Sert kaya tabakası kampın yapacağı birçok olumsuz etkiye karşı
dirençlidir.
Kumlu, çakıllı yada çıplak topraklı zeminler: Bu kayadan sonra gelen en iyi üçüncü seçimdir.
Orman içindeki seyrek bitkili açıklıklar: Bu, ilk üç seçeneğe göre daha çok zarar gören bir zemindir.
Yüksek irtifadaki çayırlar: Yüksek irtifalarda bulunan çayırlar çok kısa bir büyüme sezonuna sahiptir ve dağ ekosistemleri içinde en kırılgan olanıdır. Çayırda
bir hafta için kurulan bir çadır, örttüğü sahadaki çimlerin o sezon için yaşama şanslarını ortadan kaldırır. Uzun süreli bir kamp kurulacaksa birkaç günde bir çadırların yerinin değiştirilmesi bitkilere verilecek zararı azaltır.
Yüksek irtifadaki, bitkiyle kaplı alanlar: Dağ bitkileri yeşerip, çiçek açıp tohum bırakmak ve birkaç santim daha büyümek için sadece bir iki aya
sahiptir. Böyle bir sahada kısa bir kampın etkileri bile belki yıllarca silinemeyecektir.
Su kıyısı: Su kıyılarındaki flora özellikle çok kırılgandır. Ayrıca su kirliliği de gittikçe büyüyen bir problem olarak karşımıza çıkmaktadır.
Kampçılar genellikle su kıyılarını tercih ettikleri için Amerika Birleşik Devletleri'nin çoğu yerinde su kıyısına 60 m.'den daha
yakın kamp yapmak yasaklanmıştır.
Kamp yerini seçerken doğaya yapacağı etkiyi dürüst olarak ele alın. Su kıyısından, çayırlardan, patikalardan ve diğer kampçılardan uzakta kamp yapın. Doğal olarak çıplak olan arazileri bulmaya çalışın. Düzeltmek için kazmayacağınız ve drenaj kanalları açmanıza gerek olmayacak uygun eğimli
yerleri tercih edin. Eğer sudan yeteri kadar
uzakta terk edilmiş bir kamp yeri bulursanız yenisini aramak yerine orayı kullanın.
Kamp yerini seçerken, konfor açısından rüzgar dikkate almanız gereken bir etkendir. Dağ rüzgarları çok kaprislidir. Aşağıdan yukarıya doğru esen bir öğleden sonra meltemi, gece olunca karlı alanlardan aşağıya doğru esen buz gibi bir rüzgara dönüşebilir. Soğuk hava sıcak havadan daha ağır
olduğu için hava durgun olduğu zamanlarda vadileri izleyerek aşağıya doğru iner ve çukur yerlerde toplanır. Bu yüzden vadi yamaçlarında soğuk bir rüzgar ve vadi tabanında da bir soğuk hava havuzu oluşur. Geceleri hava, göl ve nehir kenarlarında daha yüksekteki tepelere oranla daha soğuk olur.
Çadırı kurarken rüzgarın yönünü dikkate alın. Çadırı bir penceresi rüzgara doğru
kurmak iyi bir taktiktir. Böylece çadırın içine giren rüzgar iç basınçla dış basıncı eşitleyecek ve çadırın pırpırlanmasını azaltacaktır.
Fakat dağ rüzgarlarının yönü aniden değişebilir. Kötü havanın en iyi tarafı, fırtına rüzgarlarının aşağı yukarı sabit yönde esmesidir.
Kamp Ateşi Yakmak:
Çevreye vereceğiniz zararı azaltmak için kamp ateşi yakmaktan mümkün
olduğu kadar kaçının. Yemek pişirme işi ocaklarla çok daha çabuk, temiz, düzenli bir şekilde ve çevreye hiçbir zarar vermeden yapılabilir. Kamp ateşi yakılan yerde uzun yıllar hiçbir bitkinin yeşermeyeceğini unutmayın.
Temizlik:
Yemek yediğiniz kapları vakit geçirmeden sıcak suyla yıkarsanız çok az sabun harcayarak kolayca temizleyebilirsiniz. Yemeği bitirir
bitirmez kapları sıcak suyla doldurup ya hemen yıkayın yada yağlı kısımların kabarması için biraz bekleyin. Bulaşık sularını su kaynaklarından ve bitkilerden mümkün olduğu kadar uzağa dökün.
Bulaşık yıkamak için taşıyacağınız metal yada plastik bir bulaşık süngeri bulaşıkları yıkarken büyük bir kolaylık sağlar. Mutfak malzemelerini kum, çakıl yada otlarla temizlemenin, çok
ufak yiyecek parçalarının kapların üzerinde kalarak sinekleri ve kemirgenleri çekmesi gibi bir dezavantajı vardır. Mümkün olduğu takdirde yanınızda bir su bidonu taşırsanız temizlikte kullanacağınız su için defalarca su kaynağına kadar gidip gelme zorunda kalmazsanız.
Üstünüzü yada elbiselerinizi yıkamak için su kaynaklarından en az 60 metre uzağa gidin ve mümkünse sabun
kullanmadan veya çok az sabun kullanarak temizliği gerçekleştirin.
Plastik torbaları kullanmak zaruri olabilir. Dağcılar bir çok iş için plastik torbalara ihtiyaç duyarlar. Çöplerinizi taşımak için yanınızda mutlaka büyük ve kalın bir naylon çöp torbası bulundurun. Konserve ve yiyecek kutuları hakkında eski bir kural vardır: Eğer o kutuları dağa dolu olarak
taşıyabiliyorsanız, boş olarak geriye getirebilirsiniz. Dağcılar genellikle ateşin külleri arasında alüminyum folyolar dahil bütün çöplerini toplayıp, geriye getirirler. Yolda gördüğünüz çöplerin de kimin bıraktığına bakmaksızın taşıyabildiğiniz kadarını geriye getirmeye çalışın.
Çöpleri asla gömmeyin, tuvalet çukurlarına ve kaya yarıklarına atmayın.
Kampçılığın altın
kuralı "Kampı bulduğunuzdan daha temiz bırakmaktır.”
Tuvalet ihtiyacınızı gidermek için sudan en az 60 metre uzağa gidin, yaklaşık 20 cm. derinlikte ve 25 cm. çapında bir çukur açın. Kullandıktan sonra kazarken çıkardığınız toprakla doldurun. Kullandığınız hijyenik ped vb. kişisel temizlik malzemelerinizi hava geçirmeyecek naylon torbalarda
saklayın. Tuvalet kağıtlarını
mümkün olduğu takdirde yakın. Karda ise ağaçlık vb. göze çarpmayacak ve kamptan uzakta bir tuvalet sahası arayın.
Çöpleri yağan karla örtülmeden önce mümkün olduğu kadar çabuk toplamaya çalışın.
Hayvanlardan Korunma Ve Yiyecek:
Ayı ve kemirgenler yiyecek kokusu aldıklarında naylon torbaları, çantaları hatta çadırları bile parçalayabilirler. Yiyecek çantanızı bir ağaç
dalına asarak ya-da yere dikeceğiniz bir çubuğun üstüne bağlayarak hayvanların saldırısından koruyabilirsiniz. Fakat çantanın astığınız yada bağladığınız yer bir ayının yetişebileceğinden yüksek olmalıdır.
Yiyecek çantanızı ağaç dalından 120 cm. kadar aşağıya ve yerden 180 cm kadar yükseğe asarak hayvanlara karşı az da olsa bir koruma sağlayabilirsiniz.
Yemek
pişirdiğiniz yerin uyuduğunuz yerden uzakta olmasına dikkat edin.
Ayrıca yiyecek kutularının kapaklarını veya naylon torbalı yiyecek ambalajlarını, koku girmeyecek şekilde sıkıca kapatın.
Çevredeki hayvanları besleyerek cesaretlendirmeyin.
Barınak:
Dağcılıkta barınak olarak çadır, bivak torbası ve kar barınakları kullanılır.
Çadırlar, kullanımda
sağladıkları rahatlıktan ötürü en çok tercih edilen barınaklardır. Çok çabuk kurulurlar, su geçirmezler, güneşten ve rüzgardan korurlar ve hemen hemen her yerde kllanılabilirler. Fakat ağır ve pahalıdırlar.
Çadırlar, kış ve buzul tırmanışlarında, yüksek irtifa kamplarında, rüzgarlı bölgelerde en iyi barınaklardır. Hızlı tırmanmak isteyen dağcılar bivak torbaları
kullanabilirler fakat bivak torbaları sağanak yağmurda pek koruyucu olamazlar ayrıca malzemeyi içeriye alacak kadar yer de ağlamazlar.
Kar barınakları ise dağcıları fırtınadan ve tipiden korur fakat hazırlaması çok zaman isteyen, güç bir iştir.
Açık ve bulutsuz gecelerde, bulutlu olanlara nazaran bir barınağa daha çok ihtiyacınız olacaktır. Sıcaklık olarak farklı olan
iki yüzey temas ettiğinde sıcak olandan soğuk olana doğru bir ısı geçişi olur. İnsan vücudu havadan daha sıcak olduğu için de sıcaklık vücudun açık kalan yerlerinden ve uyku tulumundan havaya geçer. Barınaklar dışındaki havayla insan vücudu arasında statik bir hava kütlesi yaratarak ısı kaybını azaltır. Bulutlar da yeryüzünden yayılan ısıyı geri yansıttıkları için büyük bir
barınak işlevi görürler. Bu yüzden bulutlu geceler daha sıcak olur.
Çadır Kurarken Dikkat Edilmesi Gereken Noktalar:
Çadırı, çantadan, çadır kuracağınız yeri düzenledikten sonra çıkarın.
Çadırı torbasından çıkarırken de kazık ve direk torbalarına, çadıra, tenteye ve varsa tünele sahip olun. Rüzgar malzemeleri uçurabilir yada yoğun kar yağışı üzerini örtebilir.
Çadırı çıkarttıktan sonra çantanızı kapatın.
Çadırı kurar kurmaz tentesini geçirmeden yada gerdirme işlemine başlamadan önce, rüzgarın sürüklememesi için, içine üzeri temizlenmiş bir kaç ağır çan-ta atın.
Eğer çadırımız nemli ise tenteyi çok gerdirmeyin. Nemliyken tamamen gerdirilmiş bir tente kuruyunca yırtılabilir.
Çadırı kurma işlemi bittikten sonra önce matları
serin daha sonra çantaları boşaltın.
Kazma, baton gibi aletleri, karın gömmeyeceği biçimde belli bir yere koyun. Eğer yere saplayacaksanız bunların yıldırım tehlikesi oluşturacak bir yükselti meydana getirmemesine dikkat edin.
Ayakkabılarınızı dışarıda bırakacaksanız, bir torba içine koyun. Eğer içeriye alacaksanız, üzerindeki kar, çamur, su vs.yi temizleyin.
Tulumlarınızı yatana kadar açmayın.
Çadırın kapı kısmını sürekli boş bırakın. Böylece herhangi bir tehlike anında kendinizi dışarıya atmanız kolaylaşacaktır.
Çadır dar ve paylaşılan bir ortamdır. Birbirinizi rahatsız edecek hareketlerden kaçının.
Yiyecekleri ve yemek malzemelerini bir arada belli bir yerde tutun.
Çadır içinde yemek yiyeceğiniz zaman ortaya
geçirimsiz bir örtü serin ve kolay erişebileceğiniz bir yerde bolca kağıt havlu yada tuvalet kağıdı bulundurun.
Giyeceklerinizi çadırın yan taraflarına koyarsanız ıslanırlar. Mümkün olduğu kadar naylon torbalar içinde muhafaza edin.
Kamp Yerini Seçmek
1)Hava Durumu Açısından:
Çadırınız rüzgar almamalıdır. Eğer çadır kurduğunuz bölge çok rüzgarlı ise
çadırı en az rüzgar alan yere kurmaya çalışın. Karlı bölgelerde çadırın etrafına öreceğiniz bir kar duvarı rüzgarı büyük ölçüde kesecektir.
Hava kapalı ve yağmur yağacak gibi ise çadırı bir tümsek üzerine kurun.
Böylece, yoğun bir yağış sonucu oluşacak yağmur suları, çadırın altından değil yanlarından geçecektir.
Çadırınızın arkasını rüzgara yada rüzgar esebilecek
yöne verin. Rüzgarın etkisiyle tente ile çadır arasından girebilecek suyu engellemek için, tentenin altına taş yerleştirebilirsiniz.
2)Yüzey ve Yer Açısından:
Çadırı mümkün olduğu kadar düz bir zemin üzerine kurun. Eğer arazi eğimli ise, çadırı, yatanların başı yukarıda kalacak şekilde kurun. Eğer yatanların başı aşağıda kalırsa çok rahatsız bir yatış pozisyonu
olacaktır. Eğime yan olarak kurulan bir çadırda ise, yük-sekte yatanlar devamlı aşağıda yatanların üzerine doğru kayacak ve rahatsız edecektir.
Eğer çadırı karlı bir bölgede kuruyorsanız, karı iyice ezerek nispeten sert bir zemin oluşturmaya çalışın.
Bölge taşlık ise, çadırın kurulacağı zemindeki bütün taşları ayıklayın.
Eğer ucu dışarıda kalmış ve çıkaramadığınız
taşlar veya sivri kökler varsa, çadırı kurmadan önce bunların üzerine giysi, ip yada benzeri şeyler koyarak çadırın tabanının yırtılmasını ve yatarken size rahatsızlık vermesini önleyin.
Çadır kuracağınız yerin sel basması, yıldırım, taş düşmesi ve çığ gibi tehlikelerden uzak bir yer olmasına dikkat edin.
A) Çığdan korunmak için:
Yamaç diplerine ve ortalarına,
Kar
balkonlarının üstlerine ve ortalarına,
Derin vadilere, kamp kurmayınız.
B) Yıldırımdan korunmak için:
Islak kayaların ve ağaçların altına,
Kaya yapısını bilmediğiniz mağaralara,
Yüklü bulutların olduğu yerlerde, tepelere, kamp kurmayınız.
C) Kaya düşmelerinden korunmak için:
Kayalıkların taş düşmesine elverişli olup olmadığını renginden anlayabilirsiniz.
Eğer kayalığın veya aşağıya düşmüş taşların rengi açık sarı ve açık kahverenginin tonları arasında değişiyorsa buralar taş düşmesine uygun yerlerdir. Kesinlikle yakınlarına kamp kurmayın.
D) Sel baskınlarından korunmak için:
Su yanlarına kamp kurarken arazin yapısını inceleyin. Bir vadi tabanındaki dere o an için cılız akıyorsa bile eğer taban kumluysa, bu, o derenin sık
sık göründüğünden çok daha geniş aktığına işarettir. Ayrıca vadi tabanında parçalanmış, yerinden sökülmüş ağaç gövdeleri varsa, bu durum o bölgede çok şiddetli sellerin olduğunu göstermektedir.
Vadi tabanlarında kamp kurmanız gerekiyorsa, su kesiminin mümkün olduğu kadar üzerinde ve normal toprak zemine sahip bir yer arayın. Vadi tabanındaki derenin su toplama havzası
sizden çok uzak olabilir. Böyle durumlarda kamp yerinden çok uzakta yağan bir mevzi sağnak yağış bile ani ve şiddetli sel baskınlarına yol açabilir.
Çadırın Bakımı Ve Temizlenmesi:
Çadırların kumaşı sentetik malzemelerden yapıldığı için ultraviyole ışınlarından korumalıyız. Bu yüzden uzun süre güneş ışığına maruz bırakılmamalıdır. Kamp kurmak için mümkün olduğu kadar
gölge yerler tercih edilmeli ve üzerine bir şeyler atılarak çadır güneşten korunmalıdır.
Ayrıca yüksek sıcaklık da çadır kumaşı için zararlıdır.
Çadırı temizlemek için yumuşak bir sabun ve suyla yıkamak yeterlidir, Üzerindeki lekeleri bir fırça veya süngerle çıkartılmalı. Yıkadıktan sonra havadar bir yerde tam olarak kurutulmalı ve direklerin metal kısımları silikon
lubricant'la yağlanmalı ancak ondan sonra kaldırılmalıdır.
Yıkanmasa bile çadır her kullanımdan sonra havadar bir yerde iyice kurutulup öyle saklanmalıdır.
Çok soğuk havalarda çadırın direklerinin birbirine değen metal kısımları donup yapışabilir ve ısıtılmadan ayrılamaz. Bunu önlemek için direklerin metal kısımları kullanımdan önce silikon lubricant'la yağlanmalıdır.
Bu yağlama işlemi fermuarlar için de gereklidir. Eğer fermuarlar yağlanmazsa soğukta içine giren kar donarak fermuarı çalışmaz hale getirir. Bu şekilde donmuş fermuarlar ya eğip bükme hareketleriyle buzları kırılarak yada çakmakla hafifçe ısıtılarak açılabilir.
Fermuar çekilirken araya kumaş girmesi fermuarı çalışamaz hale getirir ve çadırın kumaşına da zarar verir. Bunu
önlemek için fermuar açılıp kapanırken bir parmak fermuarın önünden götürülür.
Çadırı Tamir Etmek Ve Yedek Malzemeler:
Yırtılma durumunda barınmak çok güç olacağı için özel plaster şeklindeki çadır yapıştırıcıları bulundurulmalıdır. Eğer bu tip bantlardan bulunamazsa geniş ambalaj bantları kullanılabilir. Ayrıca iğne ve iplik de bulundurulmalıdır. Yedek olarak
alınacak ipler rüzgardan dolayı çadırın iplerinin kopması durumunda çok işe yarayacaktır.
Malzemenin Çadırın İçine Almak:
Karlı kamplarda ve Özellikle kış tırmanışlarında çantalar, içindeki malzeme çadırda kullanılacağı ve sık sık dışarıya çıkılamayacağı için içeriye alınmalıdır. Mümkünse buz kazmaları ve değnekler dışında hiçbir malzeme dışarıda bırakılmamalıdır.
Mat ve uyku tulumları serildikten sonra su hazırlanırken bunların üstü panço veya bir naylonla örtülürse suyun devrilmesi durumunda ıslanmaları önlenmiş olur.
Tehlikede Nasıl Yatılmalı:
Rüzgar ve şiddetli tipi olduğunda çadır yıkılabilir veya yırtılabilir.
Olay gece meydana gelirse ölüm tehlikesi artar. Tedbir olarak çanta hazır edilir, mat ve uyku tulumu,
varsa, bivak torbasına sokulur ve dağcı, kramponlar hariç tamamen giyinmiş ve botları ayağında olmak üzere uyku tutumuna girer. Aksi takdirde tehlike anında ve karanlıkta giyim eşyası bulunamaz. Çadır yırtıldığında kurtuluş için tek çare bivak yaparak geceyi geçirmektir. Çünkü karanlık veya tipiden pusulayı kullanmak bile mümkün olmayabilir.
Çadırın İçinde Ocak Yakma:
Kış çıkışlarında olduğu gibi hava çok soğuk ve rüzgarlı olmadıkça çadır içinde kesinlikle ocak kullanılmaz. White Gas'la çalışan ocaklarda bu konuya özellikle dikkat edilmelidir. Yakıt ve yağ buharları, etrafa sıçrayan yakıt ve ocağın parlamaları yangına yol açabilir. Çadırın içindeki oksijenin azalması özellikle ocak yakıldığında tehlikeli boyutlara ulaşabilir. Ayrıca çadırın
içinde pişirilen yemekten buharlaşan su duvarlarda yoğunlaşarak çadırın içinin ıslanmasına sebep olur.
Kamp Kurma Ve Toplama Zamanı:
Kamp, geç saatlere kalmadan, soğuk çıkmadan, yağmur, kar veya rüzgar başlamadan önce kurulmalıdır.
Kış tırmanışlarında bu konuda daha dikkatli olmak gerekmektedir. Kışın hava açık ve güneşli olsa bile kampın kuruluşunun, soğuk
erken çıkacağı için saat 4'den daha geçe bırakılmaması gerekir.
Diğer taraftan güneşin tepenin arkasına geçmesi ile gölge düşen tarafta hava hızla soğur. Özellikle yükseklerde havanın yoğunluğu çok düşük olduğu için gölge düşer düşmez hava çok süratle ve fazlasıyla soğur. Bunları hesaba katarak kampın erkenden kurulmasında fayda vardır.
Kampın toplanmasına yazın ve
erkenden başlanır. Kış şartlarında ve çok yükseklerde ise hava çok soğuk olacağından güneşin doğması ve havanın ısınması beklenmelidir. Bazı durumlarda saat 9'a kadar beklenmesi gerekebilir.
Bütün bu sebeplerden dolayı kış tırmanışlarında kampların arasındaki kısa mesafe olmalı ve yürüyüş süresi kısa tutulmalıdır.
Size iyi kamplar dilerim.
Bu bilgiler derlemedir.
Ana Sayfa - Trekking
|
sayfa